Saxion en Centrum Brein & Leren onderzoeken eerstejaars hbo: wie is succesvol?

“Die toets leer ik morgenochtend nog wel..."

08-06-2012 | 17:40

De succesvolle eerstejaars HBO student stelt studeren niet uit en scoort goed op hogere cognitieve functies, met name het houden van de aandacht. In hoeverre de ouders van de student wel of niet hebben gestudeerd, is niet van invloed op de studievoortgang. De Hospitality Business School (Saxion) en het Centrum Brein & Leren (Vrije Universiteit Amsterdam) presenteerden 7 juni in Apeldoorn de resultaten van een onderzoek onder 301 eerstejaars hbo studenten van Saxion: ‘Het eerste jaar hbo? Wie krijgt het voor elkaar?’

Het onderzoek focust zich op de neiging tot uitstelgedrag, hogere cognitieve functies (aandacht, planning, zelfevaluatie, zelfregulatie) en de vraag wat de studenten vanuit huis hebben meegekregen. Van de onderzochte groep studenten is 28% man en 72% vrouw. Vrouwen stellen hun studiegedrag minder vaak uit dan mannen. Ze hebben hier ook profijt van; ze behalen meer studentenpunten dan seksegenoten die wel op de ochtend voor de toets de boeken nog eens openslaan. Opvallend is dat er voor mannen geen verband is tussen uitstellen en studievoortgang.

Houd de aandacht erbij!
De hogere cognitieve functies zijn nog in ontwikkeling bij studenten in het hbo. Een belangrijk uitgangspunt bij het onderzoek, onder leiding van prof. dr. Jelle Jolles (directeur Centrum Brein & Leren) is dat het brein zich nog ontwikkelt tot (ver) na het twintigste jaar. Het gaat hierbij om zaken als impulscontrole, zelfevaluatie en – regulatie en aandacht. Deze functies hebben invloed op de studievoortgang. Eerstejaars studenten die de aandacht erbij kunnen houden en in staat zijn tot zelfevaluatie en –regulatie behalen meer studiepunten. Het meer beheersen van deze hogere cognitieve functies is vooral voor de jongere eerstejaars (17 en 18 jaar)  belangrijk voor studievoortgang. Voor planning en initiatiefname geldt dat er slechts in zeer beperkte mate een invloed is op het verloop van de studie.

Van de onderzochte eerstejaars heeft 61% een ouder of verzorger die geen hbo- of universitaire opleiding heeft gehad. Het wel of niet hebben van ouders met een hogere opleiding, blijkt niet van invloed op resultaat en uitval.

Naast de factoren van studiesucces is tevens ‘studieloopbaanbegeleiding in een nieuw perspectief’ en ‘student en onderzoek in het hoger onderwijs’ onderzocht. Samen met de vragenlijst onder studenten geeft het onderzoek antwoord op vragen over de ‘lerende student’; een onderzoekslijn van het Centrum Brein & Leren.  Het is voor Saxion een basis waarop verder wordt gegaan door meerdere jaargangen te onderzoeken, een student volgsysteem op te zetten en ook weer nieuwe onderzoeksvragen te stellen. De samenwerking leidt tot meer inzicht in de ‘lerende student’: leermotivatie, studierendement en de verbetering van de kwaliteit van wat de student heeft geleerd.

Saxion en Centrum Brein & Leren onderzoeken eerstejaars hbo afbeelding

Nije Bijvank, M. , Woelders, L.C.S., Jolles, J. (2012) Het eerste jaar in het hbo: Wie krijgt het voor elkaar? Neuropsych Publishers, Amsterdam
ISBN: 978-9-07557-955-0

Voor meer informatie kun u contact opnemen met Lieke Woelders: c.s.woelders@vu.nl of brein.fpp@vu.nl